بررسی های جدید علمی نشان می دهد که تاثیر موبایل بر خواب نوجوانان لزوما به دلیل تحریک فیزیکی ناشی از صفحه نمایش نیست، بلکه زمان بندی استفاده از این دستگاه ها نقش مهم تری در کاهش ساعات استراحت آن ها ایفا می کند.
یه مطالعه جدید که در مجله تحقیقات خواب (Journal of Sleep Research) منتشر شده، به بررسی تاثیر موبایل بر خواب نوجوانان پرداخته و نشون می ده که استفاده از صفحه نمایش در شب ممکنه اون قدر که خیلی از والدین و کارشناس ها فکر می کنن، برای نوجوان ها از نظر جسمی تحریک کننده نباشه. یافته ها نشون می دن که اکثر فعالیت های دیجیتال در واقع با ضربان قلب پایین تری نسبت به فعالیت های غیردیجیتالی مثل حرکت کردن توی خونه یا بازی کردن همراه هستن. این موضوع نشون می ده که ارتباط معمول بین صفحه نمایش و خواب ضعیف احتمالا بیشتر به خاطر زمان استفاده از دستگاهه، نه به خاطر وضعیت تحریک جسمی بالا.
دوران نوجوونی زمانیه که داشتن الگوهای خواب سالم برای سلامت روان و رشد خیلی ضروریه، اما با این حال خیلی از جوون ها کمتر از هشت تا ده ساعت خواب توصیه شده می خوابن. بررسی آینده نوجوانان بیش فعال نشون می ده که مدیریت رفتارهای دوران بلوغ می تونه بر موفقیت های بعدی زندگی اثرگذار باشه. با اینکه استفاده از صفحه نمایش با زمان خواب کوتاه تر مرتبط دونسته شده، اما دلایل دقیق این اتفاق و تاثیر موبایل بر خواب نوجوانان هنوز کاملا مشخص نیست.
تحقیقات فعلی احتمالات مختلفی رو بررسی کردن، مثل نور صفحه نمایش که روی هورمون ها اثر می ذاره یا این واقعیت ساده که صفحه نمایش ها زمانی رو می گیرن که می تونست صرف خوابیدن بشه. بعضی از کارشناس ها هم نگران بودن که هیجان ناشی از شبکه های اجتماعی یا بازی کردن بتونه بدن رو در وضعیت فعالی نگه داره که مانع از استراحت بشه. این مطالعه جدید طراحی شده تا تئوری تحریک جسمی رو با نگاه به ضربان قلب در محیط های واقعی، به جای آزمایشگاه، بررسی کنه.
بررسی جامع تاثیر موبایل بر خواب نوجوانان
کیم مردیث-جونز، دانشیار پژوهشی در دانشگاه اوتاگو و نویسنده این مطالعه، گفت: «در تحقیقات قبلی مون متوجه شدیم که استفاده از صفحه نمایش در تختخواب با خواب کوتاه تر مرتبطه، عمدتا به این دلیل که نوجوان ها دیرتر می خوابیدن. اما این موضوع یه سوال بی پاسخ گذاشت: آیا صفحه نمایش ها فقط ساعت خواب رو عقب می انداختن و بر تاثیر موبایل بر خواب نوجوانان اثر می گذاشتن، یا اینکه نوجوان ها رو از نظر فیزیولوژیکی طوری تحریک می کردن که خوابیدن براشون سخت تر می شد؟»
«در این مطالعه، می خواستیم آزمایش کنیم که آیا استفاده از صفحه نمایش در شب واقعا ضربان قلب که نشانه ای از تحریک فیزیولوژیکی هست رو بالا می بره و آیا این تحریک باعث تاخیر در خوابیدن می شه یا نه. به عبارت دیگه، آیا کاری که نوجوان ها با صفحه نمایش انجام می دن مهمه، یا فقط این واقعیت که صفحه نمایش جایگزین زمان خواب شده؟»
تیم تحقیق با استفاده از ابزارهای دقیق برای ردیابی کارهایی که نوجوان ها با صفحه نمایش انجام می دن و واکنش قلبشون، امیدوار بود که شکاف های اطلاعاتی موجود رو پر کنه. اون ها می خواستن ببینن که آیا انواع مختلف محتوای دیجیتال، مثل پیام دادن در مقابل اسکرول کردن، تاثیرات متفاوتی روی قلب دارن یا نه. درک این ارتباطات و تاثیر موبایل بر خواب نوجوانان برای ایجاد دستورالعمل های بهتر سلامت دیجیتال برای جوون ها خیلی مهمه.
تیم تحقیق گروهی شامل 70 نوجوان از شهر دنیدن در نیوزیلند رو که بین 11 تا حدود 15 سال سن داشتن، انتخاب کردن. این نمونه طوری طراحی شده بود که متنوع باشه و شامل 31 دختر و 39 پسر با پیشینه های مختلف بشه. حدود 33 درصد از شرکت کننده ها به عنوان بومی مائوری شناخته شدن، در حالی که بقیه از پیشینه های اقیانوسیه، آسیا یا اروپا بودن.
برای ثبت دقیق عادت های شبانه، محقق ها از ترکیب تکنولوژی های پوشیدنی و ضبط ویدیو در چهار شب مختلف استفاده کردن. هر شرکت کننده از سه ساعت قبل از زمان معمول خوابش، یک دوربین با کیفیت بالا رو که به بند قفسه سینه وصل شده بود، می پوشید. این دوربین دقیقا کارهایی رو که انجام می دادن و صفحه نمایش هایی رو که می دیدن تا وقتی که به تختخواب برن، ضبط می کرد.
وقتی شرکت کننده ها توی تختخواب بودن، یک دوربین ثابت به ضبط فعالیت هاشون تا زمان خواب ادامه می داد. این کار به محقق ها اجازه می داد ببینن که آیا اون ها زیر پتو هم از دستگاه هاشون استفاده می کنن و دقیقا چه زمانی چشماشون رو می بندن. داده های ویدیویی بعدا توسط تحلیل گرهای آموزش دیده بررسی شد و استفاده از صفحه نمایش به 10 رفتار خاص مثل تماشای ویدیو، بازی کردن یا استفاده از شبکه های اجتماعی طبقه بندی شد.
محقق ها همچنین فعالیت ها رو به دو دسته غیرفعال یا تعاملی تقسیم کردن. فعالیت های غیرفعال شامل تماشا کردن، گوش دادن، خوندن یا وب گردی بود، در حالی که فعالیت های تعاملی شامل بازی, ارتباط برقرار کردن و انجام چند کار همزمان بود. استفاده از شبکه های اجتماعی هم به طور جداگانه تحلیل شد تا تاثیر خاص اون روی ضربان قلب نسبت به بقیه فعالیت ها سنجیده بشه.
همزمان، شرکت کننده ها یک فیت بیت اینسپایر 2 (Fitbit Inspire 2) روی مچ دست اصلی شون بسته بودن تا ضربان قلبشون رو هر چند ثانیه یک بار ثبت کنه. محقق ها از این اطلاعات استفاده کردن تا ببینن قلب به هر فعالیت خاص روی صفحه نمایش در همون لحظه چه واکنشی نشون می ده. این اندازه گیری دقیق، تصویر واقعی تری نسبت به اینکه از نوجوان ها بخوان یادشون بیاد چه حسی داشتن یا چیکار کردن، ارائه می داد.
برای اندازه گیری کیفیت و مدت خواب، هر کدوم از جوون ها یک دستگاه حسگر حرکت روی مچ دست دیگه شون به مدت هفت روز متوالی بستن. این ابزار که به عنوان شتاب سنج شناخته می شه، داده هایی رو درباره اینکه دقیقا کی خوابشون برده و چند بار بیدار شدن، فراهم کرد. محقق ها بعد از مدل های آماری استفاده کردن تا ببینن آیا الگوهای ضربان قلب در زمان کار با صفحه نمایش می تونه این نتایج خواب رو پیش بینی کنه یا نه.
داده ها نشون داد که ضربان قلب در دوره هایی که نوجوان ها از صفحه نمایش استفاده نمی کردن، به طور مداوم بالاتر بود. میانگین ضربان قلب در فعالیت های غیردیجیتالی حدود 93 تپش در دقیقه بود که احتمالا نشون دهنده تلاش فیزیکی برای حرکت کردن یا انجام کارهای خونه ست. در مقابل، وقتی شرکت کننده ها از دستگاه هاشون استفاده می کردن، میانگین ضربان قلبشون به حدود 83 تپش در دقیقه کاهش پیدا می کرد.
این نشون می دهد که استفاده از صفحه نمایش اغلب یک رفتار کم تحرک هست که به بدن اجازه می ذه نسبتا آروم بمونه. وقتی شرکت کننده ها توی تخت بودن، این تفاوت کمتر بود، اما استفاده از صفحه نمایش هنوز هم با ضربان قلب پایین تری نسبت به بقیه فعالیت های توی تختخواب همراه بود. این یافته ها دیدگاه جدیدی در مورد تاثیر موبایل بر خواب نوجوانان ارائه می ده و نشون می دن که تعامل دیجیتال ممکنه به عنوان راهی برای نوجوان ها عمل کنه تا بعد از یک روز طولانی به آرامش برسن.
محقق ها همچنین بررسی کردن که چطور انواع خاص محتوای دیجیتال روی قلب تاثیر می ذارن. استفاده از شبکه های اجتماعی با کمترین میزان ضربان قلب همراه بود، به خصوص وقتی نوجوان ها قبلا توی تختخواب بودن. بازی کردن و انجام چند کار همزمان بین برنامه های مختلف هم ضربان قلب پایین تری رو نسبت به بقیه کارهای مبتنی بر صفحه نمایش نشون داد.
مردیث-جونز به PsyPost گفت: «ما تعجب کردیم وقتی دیدیم ضربان قلب موقع استفاده از شبکه های اجتماعی پایین تره. تحقیقات قبلی نشون داده بود که شبکه های اجتماعی می تونن برای نوجوان ها استرس زا یا از نظر احساسی شدید باشن، بنابراین انتظار داشتیم تحریک بیشتری ببینیم. در عوض، یافته های ما نشون می ده که در این شرایط، نوجوان ها ممکنه از شبکه های اجتماعی به عنوان راهی برای استراحت یا رها شدن از تنش استفاده کرده باشن. با این حال، نحوه تعریف و اندازه گیری “استفاده از شبکه های اجتماعی” مهمه و ما الان داریم روی روش های دقیق تری برای ثبت شرایط و نوع تعامل کار می کنیم.»
از طرف دیگه، فعالیت های مربوط به ارتباط برقرار کردن، مثل پیام دادن یا چت کردن، با ضربان قلب بالاتر مرتبط بود. به نظر می رسه این نوع تعامل نسبت به اسکرول کردن فیدها یا تماشای ویدیو، کمتر به آرامش کمک می کنه. با این وجود، تفاوت های ضربان قلب بین این فعالیت های دیجیتال مختلف نسبتا کم بود.
وقتی الگوهای خواب بررسی شد، محقق ها فهمیدن که ضربان قلب در اوایل عصر نسبت به ضربان قلب نزدیک به زمان خواب، رابطه متفاوتی با خواب داره. ضربان قلب بالاتر که بیش از دو ساعت قبل از خواب اتفاق می افتاد، با زودتر خوابیدن در شب مرتبط بود. این ممکنه به این دلیل باشه که سطح فعالیت بالاتر در اوایل عصر به بدن کمک می کنه تا نیاز به استراحت رو در خودش ایجاد کنه.
با این حال، ضربان قلب در دو ساعت قبل از خواب و موقعی که توی تخت بودن، تاثیر معکوسی روی خوابیدن داشت. به ازای هر 10 تپش افزایش در دقیقه در این بازه زمانی، حدود 9 دقیقه طول می کشید تا شرکت کننده ها به خواب برن. این نشون می ده که هیجان فیزیکی درست قبل از خواب می تونه شروع خواب رو به تاخیر بندازه.
نکته قابل توجه اینه که با وجود اینکه ضربان قلب بالاتر خوابیدن رو سخت تر می کرد، اما به نظر نمی رسید که مقدار کل خواب نوجوان ها رو کم کنه. همچنین روی تعداد دفعاتی که در طول شب بیدار می شدن یا کیفیت کلی استراحتشون تاثیری نداشت. محقق ها اشاره کردن که یک نفر احتمالا به افزایش خیلی زیاد ضربان قلب نیاز داره تا تاثیر بزرگی روی برنامه خوابش ببینه.
مردیث-جونز توضیح داد: «تاثیرات نسبتا کم بودن. برای مثال، داده های ما نشون می ده که ضربان قلب باید حدود 30 تپش در دقیقه افزایش پیدا کنه تا شروع خواب حدود 30 دقیقه به تاخیر بیفته. بزرگترین تفاوت هایی که بین فعالیت های صفحه نمایش مشاهده کردیم نزدیک به 10 تپش در دقیقه بود، که باعث می شه بعید باشه استفاده معمولی از صفحه نمایش به تنهایی از طریق تحریک فیزیولوژیکی، خواب رو به طور معناداری به تاخیر نندازه.»
«نکته اصلی اینه که اکثر استفاده ها از صفحه نمایش در شب ضربان قلب رو بالا نبرد. در واقع، خیلی از انواع فعالیت های صفحه نمایشی در مقایسه با زمان های غیردیجیتالی با ضربان قلب پایین تری همراه بودن. اگرچه ضربان قلب بالاتر قبل از خواب با دیرتر خوابیدن مرتبط بود، اما تغییرات ضربان قلب که موقع استفاده از صفحه نمایش دیدیم معمولا کم بود. به طور کلی، اکثر فعالیت های شبانه با صفحه نمایش بیشتر آرامش بخش به نظر می رسرسیدن تا تحریک کننده.»
یکی از محدودیت های این مطالعه این بود که محقق ها ضربان قلب پایه برای هر شرکت کننده در زمانی که کاملا در حال استراحت بودن رو نداشتن. بدون این اطلاعات، سخته با اطمینان بگیم که آیا صفحه نمایش ها واقعا ضربان قلب رو پایین می آوردن یا اینکه نوجوان ها فقط به طور طبیعی آروم بودن. تفاوت های فردی در بیولوژی می تونه دلیل بعضی از تغییرات دیده شده در داده ها باشه.
مردیث-جونز خاطرنشان کرد: «یکی از نقاط قوت این مطالعه استفاده ما از دوربین های پوشیدنی برای طبقه بندی دقیق رفتارهای صفحه نمایشی مثل بازی، شبکه های اجتماعی و ارتباطات بود. این رویکرد داده های خیلی غنی تر و دقیق تری نسبت به پرسشنامه های خوداظهاری یا تحلیل های ساده زمانِ استفاده از صفحه ارائه می ده. با این حال، یک محدودیت اینه که ما ضربان قلب واقعی هر شرکت کننده در حال استراحت رو اندازه گیری نکردیم، بنابراین نمی تونیم با قطعیت بگیم که آیا ضربان قلب بالاتر نشون دهنده تحریک بیشتر از سطح پایه بوده یا فقط تفاوت های فردی. این یک زمینه مهم برای اصلاح در تحقیقات آینده ست.»
نتیجه گیری درباره تاثیر موبایل بر خواب نوجوانان
همچنین مهمه که توجه کنیم یافته ها به این معنی نیست که صفحه نمایش ها همیشه برای خواب مفید هستن. حتی اگه از نظر فیزیکی تحریک کننده نباشن، استفاده از یک دستگاه در اواخر شب باز هم می تونه منجر به جابجایی زمان خواب و تغییر تاثیر موبایل بر خواب نوجوانان شود. این اتفاق زمانی می افته که زمان صرف شده برای صفحه نمایش جایگزین زمانی می شه که در غیر این صورت صرف خوابیدن می شد و باعث خستگی در روز بعد می شه. از طرف دیگه، نباید تصور کرد که صفحه نمایش ها هم همیشه مانع خواب می شن.
مردیث-جونز توضیح داد: «یک تصور رایج اینه که تمام استفاده ها از صفحه نمایش ذاتا برای خواب مضر هستن و همیشه تاثیر موبایل بر خواب نوجوانان منفی است. یافته های ما از این ادعای کلی حمایت نمی کنن. در کارهای قبلی، متوجه شده بودیم که استفاده از صفحه نمایش در تختخواب با مدت زمان خواب کوتاه تر مرتبطه، اما در این مطالعه، اکثر استفاده ها از صفحه نمایش از نظر فیزیولوژیکی تحریک کننده نبودن. این نشون می ده که زمان بندی و شرایط مهمه و بعضی از انواع استفاده از صفحه نمایش حتی ممکنه به عنوان یک فعالیت آرام بخش قبل از خواب عمل کنه.»
مردیث-جونز گفت: «در آینده، ما می خوایم بین انواع مختلف استفاده از صفحه نمایش، مثلا تعامل فعال در مقابل غیرفعال، یا ارتباطات با بار احساسی در مقابل خنثی، تفاوت بهتری قائل بشیم. ما همچنین در حال توسعه ابزارهای اندازه گیری واقعی تری هستیم که بتونن نه فقط مدت زمان استفاده نوجوان ها از صفحه نمایش بلکه کاری که انجام می دن، نحوه تعاملشون و در چه زمینه ای رو ثبت کنن. این سطح از جزئیات احتمالا پاسخ های خیلی روشن تری نسبت به مجموع “زمان صفحه نمایش” به ما می ده.»
این مطالعه با عنوان «صفحه نمایش ها، نوجوانان و خواب: آیا تاثیر استفاده از صفحه نمایش در شب بر خواب ناشی از تحریک فیزیولوژیکی است؟» توسط کیم اِی. مردیث-جونز، جیلیان جی. هازارد، باربارا سی. گالاند، شای-روبی ویکهام، بردلی جی. بروسنان، تاکی وای راسل-کمپ و ریچل دبلیو. تیلور نوشته شده است.
یافته های این تحقیق دریچه ای جدید به سوی درک رفتارهای دیجیتال در نوجوانان می گشاید و نشان می دهد که استفاده از تکنولوژی قبل از خواب لزوما با هیجان فیزیکی همراه نیست. در واقع، بسیاری از این فعالیت ها ممکن است به عنوان ابزاری برای کاهش تنش های روزانه عمل کنند، به شرطی که منجر به عقب افتادن زمان خواب نشوند.
Evening screen use may be more relaxing than stimulating for teenagers
