کشف علمی جدید درباره تفاوت مغز و احساس در تنهایی افراد

بررسی جدیدترین یافته های علمی درباره تفاوت مغز و احساس در تنهایی نشان می دهد که انزوای اجتماعی چگونه باعث ناهماهنگی میان واکنش های فیزیولوژیکی سیستم عصبی و ادراک آگاهانه افراد از محیط می شود.

تنهایی فراتر از یه حالت احساسی زودگذره؛ این تنهایی مثل یه فیلتر دائمی عمل می کنه که نحوه پردازش دنیای اجتماعی توسط مغز انسان رو تغییر میده. در واقع، درک تفاوت مغز و احساس در تنهایی برای فهم واکنش های ما ضروریه. تحقیقات جدیدی که در نشریه Biological Psychology چاپ شده، نشون میده که این وضعیت، مکانیزم های عصبی مسئول ارزیابی تهدیدها و مدیریت احساسات رو عوض می کنه.

این مطالعه نشون میده که وارد کردن یه جریان الکتریکی ضعیف و هدفمند به لوب پیشانی می تونه به افراد تنها کمک کنه تا صحنه های اجتماعی منفی رو کمتر آزاردهنده ببینن. این یافته ها دیدگاه جدیدی درباره چگونگی ایجاد تفاوت مغز و احساس در تنهایی و واکنش فیزیولوژیکی افراد تنها به محیط و نحوه درک آگاهانه اون ها از این واکنش ها ارائه میده.

انزوای اجتماعی به عنوان یه عامل خطر برای انواع مشکلات جسمی و روانی شناخته میشه. این مشکلات از افزایش احتمال بیماری های قلبی-عروقی گرفته تا بررسی نقش میتوکندری در تبدیل تنهایی به آسیب سلولی استرس و بیماری رو شامل میشن. روانشناس ها مدت هاست که دنبال درک مکانیزم های شناختی مسبب این پیامدهای منفی هستن. یکی از چارچوب های مهم، «نظریه تکاملی تنهایی» هست. این نظریه میگه که انزوا باعث ایجاد حالتی از هوشیاری بیش از حد (hypervigilance) میشه. مغز فرد تنها، در تلاش برای ارتباط دوباره با بقیه، به شکلی وسواسی روی سیگنال های اجتماعی متمرکز میشه.

این پایش مداوم نشانه های اجتماعی می تونه باعث تموم شدن منابع شناختی مغز بشه. وقتی مغز مشغول نظارت بر تهدیدهاست، ممکنه ظرفیت کمتری برای مدیریت یا تنظیم پاسخ های احساسی براش باقی بمونه.

شیمون مونکا (Szymon Mąka) و همکاراش در موسسه روانشناسی آکادمی علوم لهستان، مطالعه ای رو برای آزمایش این مکانیزم های تئوری طراحی کردن. مونکا و نویسنده ارشد، لوکاس اوکروشک (Łukasz Okruszek)، قبلا در تحقیقاتشون متوجه یه تناقض شده بودن. اونا مشاهده کردن که افراد تنها معمولا واکنش های فیزیولوژیکی شدیدی به نشانه های اجتماعی منفی نشون میدن. با وجود این واکنش بدنی، همین افراد اغلب گزارش میدن که نسبت به بقیه، برانگیختگی احساسی کمتری رو تجربه می کنن. این تناقض به وضوح نشان دهنده تفاوت مغز و احساس در تنهایی است.

این تفاوت نشون میده که تنهایی ممکنه صرفا توانایی مغز برای تنظیم احساسات رو از بین نبره. در عوض، ممکنه فرآیندهای خودکنترلی که به فرد اجازه میده وضعیت درونی خودش رو به درستی تفسیر کنه، مختل کنه. برای بررسی این موضوع، محقق ها روی قشر پیش پیشانی پشتی-جانبی (dorsolateral prefrontal cortex) تمرکز کردن. این بخش از مغز دقیقا پشت پیشونی قرار داره و مثل یه مرکز کنترل برای عملکردهای اجرایی عمل می کنه. این بخش نقش اصلی رو در پردازش «بالا به پایین» داره و بر تفاوت مغز و احساس در تنهایی تاثیر می ذاره، یعنی همون توانایی افکار سطح بالا برای تنظیم تکانه های احساسی سطح پایین.

درک تفاوت مغز و احساس در تنهایی؛ یافته های جدید

تیم تحقیق 120 شرکت کننده رو برای این آزمایش جذب کرد. اونا این داوطلب ها رو بر اساس نمراتی که در نسخه اصلاح شده مقیاس تنهایی UCLA کسب کرده بودن، به دو گروه مجزا تقسیم کردن. یه گروه شامل 60 نفر بود که سطح تنهایی بالایی داشتن و گروه دیگه شامل 60 نفر با سطح تنهایی پایین بود. هدف محقق ها این بود که ببینن آیا با دستکاری فعالیت قشر پیش پیشانی پشتی-جانبی، میشه نحوه پردازش تصاویر منفی در این گروه ها رو تغییر داد یا نه.

برای دستکاری فعالیت مغز، محقق ها از تکنیکی به نام «تحریک جریان مستقیم فراجمجمه ای» (tDCS) استفاده کردن. این روش غیرتهاجمی شامل قرار دادن الکترودها روی پوست سر برای انتقال یه جریان الکتریکی ضعیف به مناطق خاصی از مغزه. این جریان می تونه به طور موقت فعالیت نورون های زیرین رو کم یا زیاد کنه. درک این مکانیزم برای روشن شدن تفاوت مغز و احساس در تنهایی حیاتی است. در این مطالعه، شرکت کننده ها در دو جلسه مجزا شرکت کردن. در یک جلسه، تحریک فعال آنودی (که معمولا فعالیت عصبی رو تقویت می کنه) به سمت چپ یا راست قشر پیش پیشانی اونا اعمال شد. در جلسه دیگه، اونا یه تحریک کاذب دریافت کردن.

وضعیت کاذب به عنوان کنترل عمل می کرد. دستگاه طوری تنظیم شده بود که حس فیزیکی شروع تحریک رو شبیه سازی کنه اما بعد خاموش می شد. این کار باعث می شد شرکت کننده ها نتونن تفاوت بین جلسات واقعی و کنترلی رو بفهمن. این طراحی دوسوکور مانع از این شد که انتظارات شرکت کننده ها روی نتایج تاثیر بذاره. در حین دریافت تحریک، شرکت کننده ها مقابل مانیتور می نشستن و کلاهی مجهز به سنسور برای ثبت داده های نوار مغزی یا EEG به سر داشتن.

محقق ها مجموعه ای از تصاویر رو به شرکت کننده ها نشون دادن. بعضی از این عکس ها محتوای اجتماعی منفی داشتن، مثل صحنه های خشونت یا تصادف. بعضی دیگه محتوای منفی غیر اجتماعی داشتن، مثل عنکبوت یا مار. تصاویر خنثی هم به عنوان معیار پایه گنجانده شده بود.

برای هر تصویر، به شرکت کننده ها یکی از دو دستورالعمل داده می شد. به اونا گفته می شد که یا فقط تصویر رو به صورت غیرفعال «تماشا» کنن یا اون رو «ارزیابی مجدد» کنن. ارزیابی مجدد شناختی استراتژی ایه که در اون فرد موقعیت رو در ذهنش بازسازی می کنه تا تاثیر احساسیش رو کم کنه. مثلا، شرکت کننده ممکنه یه صحنه خون آلود رو ببینه و به خودش یادآوری کنه که این فقط یه صحنه ساختگی از یه فیلمه.

بعد از دیدن هر تصویر، شرکت کننده ها به میزان منفی بودن حسشون و شدت برانگیختگی احساسی شون امتیاز می دادن. همزمان، سنسورهای EEG پتانسیل های وابسته به رویداد رو ثبت می کردن. این ها تغییرات خاصی در فعالیت الکتریکی مغز هستن که در پاسخ به یه محرک رخ میدن. محقق ها مخصوصا به «پتانسیل مثبت دیررس» علاقه مند بودن. این یه الگوی موج مغزیه که معمولا نشون دهنده میزان توجه و منابع شناختی ایه که مغز به یه محرک احساسی اختصاص میده. این پتانسیل می تواند نقش مهمی در آشکارسازی تفاوت مغز و احساس در تنهایی ایفا کند.

تحلیل ها تاثیر خاصی رو در مورد نحوه تاثیر تحریک بر گروه افراد تنها نشون داد. وقتی شرکت کننده های بسیار تنها، تحریک فعال رو در قشر پیش پیشانی پشتی-جانبی سمت چپ دریافت کردن، تصاویر اجتماعی منفی رو در مقایسه با وضعیت کاذب، کمتر ناخوشایند ارزیابی کردن. این تغییر در درک احساسی در حالت تماشای غیرفعال رخ داد. این نشون میده که تقویت فعالیت در لوب پیشانی سمت چپ به افراد تنها کمک کرده تا ارزیابی منفیِ فوری و خودکار خودشون از تهدیدهای اجتماعی رو تعدیل کنن.

داده های فیزیولوژیکی پیچیدگی بیشتری به این یافته های رفتاری اضافه کرد. با وجود اینکه شرکت کننده های تنها گزارش دادن حس منفی کمتری دارن، الگوهای موج مغزی شون کاهش مشابهی در فعالیت نشون نداد. نشانگرهای الکتریکی پردازش احساسی در این گروه بین شرایط فعال و کاذب مشابه باقی موند. این یافته با فرضیه قبلی محقق ها درباره عدم ارتباط در خودآگاهی مطابقت داره. به نظر می رسه تنهایی ممکنه توانایی تطبیق پاسخ های فیزیولوژیکی درونی با احساسات آگاهانه رو مختل کنه. تحریک، گزارش ذهنی فرد رو تغییر داد بدون اینکه لزوما شدت عصبی زیربنایی پاسخ به تهدید رو عوض کنه.

این مطالعه همچنین نتایجی درباره مکانیزم کلی ارزیابی مجدد شناختی در همه شرکت کننده ها به دست آورد. وقتی محقق ها داده های کل نمونه رو تحلیل کردن، متوجه شدن که تحریک فعال، تعدیل عصبی مرتبط با ارزیابی مجدد رو تقویت کرده. به طور خاص، در زمان تحریک فعال، تفاوت بیشتری در پتانسیل مثبت دیررس بین حالت ارزیابی مجدد و حالت تماشای غیرفعال وجود داشت. این اثر مخصوص محرک های اجتماعی بود.

این موضوع نشون میده که تحریک با موفقیت به مغز کمک کرده تا مدارهای عصبی مورد نیاز برای تنظیم احساسات رو به کار بگیره. با این حال، اینجا هم یه تناقض دیده شد. در حالی که داده های مغزی نشون دهنده تنظیم بهتر بود، شرکت کننده ها در طول آزمایش های ارزیابی مجدد تحت تحریک فعال، تصاویر رو منفی تر از حالت تحریک کاذب امتیاز دادن. این یعنی در حالی که مغز داشت سخت تر تلاش می کرد تا تصاویر رو بازسازی کنه، شرکت کننده ها از نظر ذهنی احساس می کردن که تلاششون برای تنظیم احساسات کمتر موثره.

نویسنده ها این یافته ها رو سندی می دونن بر اینکه سمت چپ و راست قشر پیش پیشانی ممکنه نقش های متفاوتی داشته باشن. مطالعات قبلی اغلب سمت راست رو به کنترل شناختی ارادی و سمت چپ رو به پردازش احساسی خودکارتر مرتبط دونستن. نتایج فعلی از این ایده حمایت می کنه که قشر پیش پیشانی پشتی-جانبی سمت چپ به تعدیل ارزیابی های عاطفی خودجوش کمک می کنه. برای افراد تنها، که پردازش خودکار تهدیدهای اجتماعی در اونا ممکنه سوگیرانه باشه، تحریک این ناحیه مزیت خاصی در کاهش پریشانی ذهنی ایجاد کرد.

این مطالعه محدودیت هایی هم داره که باید بهشون توجه کرد. این محدودیت ها باید در مطالعات بعدی درباره تفاوت مغز و احساس در تنهایی در نظر گرفته شوند. استفاده از تحریک الکتریکی حین ثبت EEG می تونه باعث ایجاد نویز در داده ها بشه که حذف کردنش نیاز به پردازش زیادی داره.

این موضوع گاهی می تونه روی شفافیت سیگنال های مغزی اثر بذاره. تکلیف آزمایشی هم نسبتا کوتاه بود تا در بازه زمانی ای که تحریک الکتریکی بیشترین اثر رو داره، انجام بشه. در زندگی روزمره، تنظیم احساسات در پاسخ به انزوای اجتماعی یه فرآیند طولانیه که ممکنه با تماشای چند ثانیه ای یه تصویر به طور کامل قابل درک نباشه.

علاوه بر این، مطالعه روی شرکت کننده های جوان انجام شده. هنوز مشخص نیست که آیا این یافته ها برای افراد مسن هم که اغلب کانون تحقیقات تنهایی هستن، صدق می کنه یا نه. محقق ها همچنین اشاره کردن که معیار مستقیمی برای فراشناخت، یا همون فکر کردن درباره فکر کردن، در نظر نگرفتن. مطالعات آینده می تونن از شرکت کننده ها بخوان تا به طور مستقیم ارزیابی کنن که چقدر فکر می کنن دارن احساسات خودشون رو ردیابی می کنن.

با وجود این ملاحظات، تحقیق نشون میده که تنهایی صرفا مشکلِ «زیاد حس کردن» یا «کم تنظیم کردن» نیست. بلکه شامل یه ناهماهنگی پیچیده بین واکنش های خودکار مغز و تجربه آگاهانه فرد از دنیای اجتماعیه. این مطالعه بینش های مهمی درباره تفاوت مغز و احساس در تنهایی ارائه می دهد. با نشون دادن اینکه تحریک هدفمند مغز می تونه این ارزیابی های ذهنی رو تغییر بده، این مطالعه مسیرهای جدیدی رو برای درک اینکه چطور مداخلات عصبی ممکنه روزی به درمان های انزوای اجتماعی کمک کنن، باز می کنه.

شناخت دقیق این فرآیندهای عصبی گامی بزرگ در جهت درک بهتر سلامت روان است. تفاوت مغز و احساس در تنهایی به ما یادآوری می کند که پاسخ های بیولوژیکی ما همواره با تجربیات ذهنیمان همخوانی ندارند و استفاده از تکنولوژی های جدید می تواند پلی برای بهبود این ارتباط درونی باشد.

این مطالعه با عنوان «تعدیل عصبی هدفمند قشر پیش پیشانی پشتی-جانبی سمت چپ، ارزیابی پاسخ عاطفی تغییر یافته در افراد تنها را بهبود می بخشد،» توسط شیمون مونکا، مارتا خروستوویچ و لوکاس اوکروشک نوشته شده است.

Study finds a disconnect between brain activity and feelings in lonely people