شناخت و مدیریت مشکلات روانی یائسگی از اهمیت بالایی برخوردار است، زیرا تغییرات هورمونی در این دوران می تواند خطر ابتلا به اختلالات خلقی مانند افسردگی و دوقطبی را افزایش دهد و نیازمند رویکردهای درمانی جامع است.
- بیانیه جدید کالج سلطنتی روان پزشکان درباره رابطه بین یائسگی و شروع بیماری های سلامت روان جدید بحث می کنه.
- این بیانیه اشاره می کنه که فقط 21 درصد از خانم ها می دونستن که یائسگی با بیماری های سلامت روان مثل افسردگی و اختلال دوقطبی در ارتباطه.
- همچنین ذکر شده که برای افزایش آگاهی درباره اینکه چطور تغییرات هورمونی در دوران یائسگی می تونه روی سلامت روان تاثیر بذاره، به تحقیقات بیشتری نیازه.
علائم مختلفی وجود داره که افراد ممکنه قبل، حین و بعد از یائسگی تجربه کنن. یکی از جنبه های مهم که کمتر مورد توجه قرار گرفته، مشکلات روانی یائسگی است.
یکی از علائمی که کمتر شناخته شده، تاثیریه که یائسگی می تونه روی سلامت روان داشته باشه و در واقع همان مشکلات روانی یائسگی است.
طبق گفته کالج سلطنتی روان پزشکان (RC Psych)، حدود 1 نفر از هر 5 خانم آگاه نیستن که یائسگی می تونه باعث بروز مشکلات روانی یائسگی مثل افسردگی و اختلال دوقطبی بشه.
کالج سلطنتی روان پزشکان نگرانی ها و توصیه های خودش رو برای تحقیقات آینده در بیانیه سال 1405 (2026) منتشر کرد.
«من معتقدم این گفتگویی هست که خیلی بهش نیاز بود و سال هاست که در محیط کار بالینی خودم باهاش مواجهم.» این رو منیژه بودوریان-ترنر، دکترای روانشناسی، روانشناس دارای مجوز و بنیان گذار مرکز درمانی Embracing You در وودلند هیلز کالیفرنیا گفته.
بودوریان-ترنر به هلث لاین گفت: «افزایش قابل توجهی در بی خوابی، افسردگی، اضطراب، تغییر در تمرکز، اختلال حافظه و مشکلات تصویر بدنی مرتبط با یائسگی مشاهده شده. این موارد همگی جزئی از مشکلات روانی یائسگی محسوب می شوند. همون طور که گفته شد، بیشتر زنان از این ارتباط بی اطلاع هستن، چون دهه هاست که ما یائسگی رو به دلایل واضح فقط به عنوان یک وضعیت پزشکی درمان کردیم و از تاثیری که روی سلامت روان زنان داره غافل بودیم.»
این موضوع تضاد بزرگی با تعداد خانم هایی داره که از سایر مسائل مرتبط مثل گرگرفتگی و کاهش میل جنسی آگاه هستن.
لید اسمیت، رئیس کالج سلطنتی روان پزشکان، به گاردین گفت: «یائسگی می تونه تاثیر قابل توجه اما اغلب نادیده گرفته شده ای روی سلامت روان و رفاه زنان داشته باشه. زنان 51 درصد از جمعیت رو تشکیل می دن و همه اون ها در مقطعی یائسگی رو تجربه می کنن.»
اسمیت گفت: «این یک مسئله اجتماعی برای همه ست. ساده بگم، ما باید بهتر عمل کنیم.»
1 نفر از هر 5 خانم از تاثیرات یائسگی بر سلامت روان بی اطلاع هستن
طبق گفته کالج سلطنتی روان پزشکان، تنها 21 درصد از خانم ها می دونستن که یائسگی می تونه با مسائل سلامت روان در ارتباط باشه.
این در حالیه که 81 درصد از گرگرفتگی ناشی از یائسگی و 64 درصد از کاهش میل جنسی اطلاع داشتن.
کالج سلطنتی روان پزشکان بیانیه خودش رو با اهداف کلیدی خاصی منتشر کرد، مثل:
- آموزش و یادگیری بیشتر برای کادر روان پزشکی.
- ترویج درک و آگاهی گسترده تر از رابطه بین یائسگی و سلامت روان.
- افزایش عدالت در شناسایی و دسترسی به حمایت و درمان مناسب برای خانم هایی که علائم یائسگی و نیازهای سلامت روان از قبل موجود دارن.
- حمایت از رویکردهای جامع و بین رشته ای برای حمایت و درمان یائسگی در سراسر سیستم های بهداشتی.
- بررسی اینکه چطور تجربه یک زن از یائسگی و سلامت روان می تونه روی روابطش با فرزندان و خانواده تاثیر بذاره.
- ارائه شواهد کلیدی برای روشن کردن دانش موجود و شکاف های درمانی درباره یائسگی در رابطه با تعامل اون با سلامت روان.
ایمی راسکین، پزشک متخصص زنان و زایمان و مدیر پزشکی Seven Starling، یک پلتفرم سلامت زنان، گفت: «فکر می کنم مهمه بدونیم که چالش های سلامت روان که در دوران یائسگی رخ می دن یا تشدید می شن، شایع هستن.»
راسکین به هلث لاین گفت: «ضروریه که از این موضوع آگاه باشیم و از حمایت ارائه دهندگان مراقبت های بهداشتی برخوردار بشیم تا بتونیم این مسائل رو به بهترین شکل تشخیص بدیم و مدیریت کنیم.»
یائسگی و مشکلات روانی یائسگی
این بیانیه به تاثیرات سلامت روانی که دوران پیش از یائسگی می تونه داشته باشه، اشاره می کنه. اضطراب و خلق پایین از عوارض جانبی نسبتا شایع تغییرات هورمونی مرتبط با یائسگی هستن. با این حال، برای بعضی از خانم ها، یائسگی می تونه خطر ابتلا به مشکلات روانی یائسگی جدی رو به طور قابل توجهی افزایش بده.
احتمال ابتلای افراد در دوران پیش از یائسگی به اختلال دوقطبی بیش از دو برابره. اون ها همچنین 30 درصد بیشتر در معرض ابتلا به افسردگی مزمن و باور به درمان بالینی هستن.
تغییرات فیزیکی و هورمونی در دوران یائسگی همچنین می تونه منجر به بازگشت یا شروع اختلالات خوردن بشه. این گزارش همچنین اشاره می کنه که نرخ خودکشی در بین افرادی که در سن یائسگی هستن، بالاتره.
در این گزارش تاکید شده که خانم های مبتلا به اختلال دوقطبی که افسردگی پس از زایمان رو تجربه کردن یا علائم خلقی پیش از قاعدگی داشتن، در دوران یائسگی بیشتر در معرض خطر بازگشت افسردگی و سایر مشکلات روانی یائسگی قرار دارن.
بودوریان-ترنر گفت: «با آگاهی بیشتر عمومی، گفتگو و دیالوگ بیشتری شکل می گیره. دلسوزی و تمایل بیشتری برای کمک گرفتن ایجاد می شه. وقتی تجربیات سلامت روان عادی سازی بشن، ما بیشتر به دنبال حمایت می ریم و به تنهایی رنج نمی کشیم.»
«من با مراجعینی کار کردم که با افسردگی شدید و افکار خودکشی دست و پنجه نرم می کردن؛ بنابراین، داشتن آموزش، اطلاعات و آگاهی بیشتر در این مورد برای ما بسیار ضروریه.»
چه کسانی بیشتر در معرض خطر بیماری های سلامت روان هستن؟
گروه های خاصی وجود دارن که ممکنه با خطرات بیشتری برای تجربه علائم شدیدتر سلامت روان مرتبط با یائسگی روبرو بشن، مثل:
- افراد LGBTQ+
- کسانی که یک بیماری روانی همزمان دارن
- افراد با پس زمینه های نژادی و قومی خاص
- افراد واگرا-عصبی (Neurodivergent)
- افراد دارای معلولیت
- کسانی که در فقر زندگی می کنن
- کسانی که سابقه تروما (آسیب روانی) دارن
گزینه های درمانی برای مشکلات روانی یائسگی
این بیانیه اشاره می کنه برای خانم هایی که سابقه بیماری روانی دارن و وارد دوران یائسگی می شن، هورمون درمانی می تونه یک درمان کلیدی برای رسیدگی به خطرات سلامت جسمی و همچنین علائم سلامت روان اون ها باشه.
بعضی از متخصصان ممکنه ترکیبی از هورمون درمانی و درمان شناختی رفتاری (CBT) رو به جای داروهای ضد افسردگی برای علائم اضطراب و خلق پایین مرتبط با پیش از یائسگی توصیه کنن.
شواهد قدیمی تری وجود داره که نشون می ده خانم هایی که دوره های افسردگی رو در دوران یائسگی تجربه می کنن، ممکنه به مهارکننده های انتخابی بازجذب سروتونین (SSRIs) که یک نوع رایج از داروهای ضدافسردگی هستن، به خوبی پاسخ ندن. همچنین نشون می ده که ممکنه نرخ قطع مصرف قابل توجهی به دلیل عوارض جانبی وجود داشته باشه.
نیسا کیاشیان، روان پزشک دارای بورد تخصصی و نویسنده کتاب «تمرین سکون»، گفت: «رژیم غذایی سالم، ورزش، تعادل بین کار و زندگی، روان درمانی، داروهای روان پزشکی و HRT (هورمون درمانی جایگزین) همگی می تونن بخش های مهمی از سلامت عاطفی قوی برای زنان در میانسالی باشن.»
کیاشیان به هلث لاین گفت: «توصیه می کنم روان پزشکی با تخصص در سلامت زنان پیدا کنید که در زمینه HRT و یائسگی تخصص داشته باشه.»
«فرمولاسیون های مختلفی از HRT وجود داره که می تونه خطرات و عوارض جانبی رو به حداقل برسونه و فواید اون رو برای سلامت عاطفی و رفاه شما به حداکثر برسونه.»
نیاز به تحقیقات بیشتر در مورد تاثیرات یائسگی بر سلامت روان
این بیانیه اشاره می کنه که تحقیقات جاری باعث شده متخصصان نسبت به ارتباط بین سلامت روان و یائسگی آگاه تر بشن.
با این حال، همچنین بیان می کنه که تحقیقات بیشتری در این زمینه لازمه. این گزارش برخی از حوزه ها رو به عنوان نقاط شروع برای تحقیقات آینده توصیه می کنه، از جمله:
- برای خانم هایی که بیماری روانی شدید (SMI) دارن، نوسانات هورمونی مرتبط با پیش از یائسگی و یائسگی می تونه روی اثربخشی بسیاری از داروهای تجویز شده برای بیماری روانی تاثیر بذاره.
- یائسگی با خطر بالای ابتلا به پوکی استخوان و بیماری های قلبی عروقی در ارتباطه. خانم های مبتلا به SMI اغلب به دلیل عوامل خطر مختلف از جمله عوارض جانبی دارو، فقر و تشخیص های تحت الشعاع قرار گرفته، با نتایج سلامتی بدتری در این زمینه ها و سایر زمینه ها روبرو هستن.
- خانم هایی هستن که یائسگی رو در کنار اختلال مصرف مواد تجربه می کنن. اون ها ممکنه نیازهای اجتماعی و پزشکی پیچیده ای داشته باشن که ممکنه با پریشانی روانی یا بیماری روانی پیچیده تر بشه.
- هورمون های زنانه تا حد زیادی به عنوان کانون توجه روان پزشکی نادیده گرفته شدن. با توجه به پیچیدگی ارتباطات بین عوامل بیولوژیکی، روان شناختی و اجتماعی، این موضوع نیازمند یک رویکرد پیشگیرانه، دقیق و خلاقانه است.
در مجموع، توجه به ابعاد روانی دوران یائسگی به اندازه سلامت جسمانی اهمیت دارد. با افزایش آگاهی عمومی و ارائه حمایت های تخصصی، می توان اطمینان حاصل کرد که زنان این مرحله از زندگی خود را با آرامش و سلامت روانی بیشتری سپری می کنند و از بروز بحران های عاطفی پیشگیری می شود.
Menopause Linked to Onset of New Mental Health Issues, Researchers Say
