تحقیقات اخیر نشان می دهد افراد معمولا واکنش های منفی هم فکران خود را در قبال تغییر نظرات سیاسی بزرگنمایی می کنند؛ این ترس بیجا از تغییر عقیده منجر به سکوت افراد و کاهش تنوع آرا در فضای عمومی می شود.
یه مطالعه جدید که توی مجله روان شناسی شخصیت و اجتماعی (Journal of Personality and Social Psychology) منتشر شده، نشون می ده که آدما همیشه بیش از حد تصور می کنن که هم فکرای سیاسیشون چقدر اونا رو بابت تغییر نظر در مورد مسائل دوقطبی ساز قضاوت می کنن. این ترسِ اغراق آمیز از طرد شدن، که اغلب به ترس بیجا از تغییر عقیده تبدیل می شود، باعث می شه افراد نظراتِ در حال تغییرشون رو پنهان کنن، که این موضوع باعث می شه فضای گفتمان عمومی از دیدگاه های متنوع محروم بمونه. این تحقیق نشون می ده که جریمه اجتماعی برای مخالفت سیاسی توی حزبِ خودِ آدم، معمولا خیلی کمتر از اون چیزیه که انتظار می ره.
توی محیط های خیلی دوقطبی، آدما معمولا باورهای سیاسی رو مثل یه نشونه سفت وسخت از وفاداری به گروه می بینن. وقتی نظر یه نفر در مورد یه موضوع بحث برانگیز مثل کنترل اسلحه یا مهاجرت تغییر می کنه، با انتخاب سختی روبرو می شه. یا باید دیدگاه جدیدش رو زبون بیاره و ریسک طرد شدن رو بپذیره، یا برای حفظ جایگاه اجتماعیش سکوت کنه.
از اونجایی که آدما یه نیاز عمیق و تکاملی برای تعلق داشتن به گروه ها دارن، نسبت به تهدیدِ طرد شدن از اجتماع خیلی حساسن. این حساسیت ممکنه باعث بشه افراد ذهنیت «کار از محکم کاری عیب نمی کنه» رو در پیش بگیرن و انتظار واکنشی خیلی تندتر از چیزی که واقعا اتفاق می افته رو داشته باشن؛ پدیده ای که گاهی ریشه در شک و تردید در روابط و ترس از قضاوت های ناعادلانه دارد.
وقتی آدما افکار واقعی شون رو بر اساس این ترس های اغراق آمیز پنهان می کنن، یه توهم کاذب ایجاد می شه که انگار همه توی یه گروه سیاسی کاملا با خط مشی حزب موافقن. به این توهم «جهل کثرت گرا» می گن؛ وضعیتی که اکثر اعضای یه گروه قلبا یه هنجار رو قبول ندارن، اما فرض می کنن بقیه همه باهاش موافقن. دانشمندان مجموعه ای از مطالعات رو طراحی کردن تا تست کنن که آیا این انتظارات از تنبیه اجتماعی به طور سیستماتیک اشتباه محاسبه می شن یا نه، و بررسی کنن که این ترس چطور روی ارتباطات تاثیر می ذاره.
بررسی ریشه های ترس بیجا از تغییر عقیده
«دو تا روند واقعا نظرم رو جلب کرد. اولی اینه که آمریکایی ها دارن روزبه روز بیشتر از بیان نظرات سیاسیشون می ترسن؛ نظرسنجی ها نشون می ده که این ترس توی دو دهه گذشته رشد قابل توجهی داشته. دومی هم اینه که آدما تمایل دارن حزب سیاسی خودشون رو دارای مجموعه ای از باورهای یکسان ببینن، در حالی که در واقعیت، نظرسنجی های خصوصی نشون دهنده تنوع نظرات خیلی بیشتری در لایه های زیرین هست،» این ها رو تروور اسپلمن، دانشجوی دکترا در دانشکده مدیریت کلاگ در دانشگاه نورث وسترن توضیح داد.
در تصویر زیر، نمایی از فشارهای روانی ناشی از پنهان کاری دیدگاه های سیاسی به تصویر کشیده شده است که نشان دهنده سنگینی بار قضاوت های احتمالی است.
این نمود بصری، تاکید می کند که چگونه ادراک ما از فشارهای گروهی می تواند بر بیان حقیقت سایه افکند.
«این موضوع ذهنم رو درگیر کرد: اگه آدما در مورد یکدست بودن حزبشون اشتباه تصور می کنن، ممکنه در مورد میزان واکنشی که بابت بیان یه نظر مخالف دریافت می کنن هم زیاده روی کنن. اگه این اتفاق بیفته، یعنی آدما ممکنه بر اساس ترس هایی که با واقعیت تناسبی ندارن سکوت کنن؛ موضوعی که می تونه پیامدهای واقعی برای کیفیت گفتمان سیاسی توی احزاب داشته باشه.»
برای بررسی این پویایی، محققان اول یه نظرسنجی اولیه با 131 آمریکاییِ طرفدارِ حزب انجام دادن که اخیرا نظرشون رو در مورد یه مسئله سیاسی عوض کرده بودن. داده ها نشون داد افرادی که منتظر جریمه های اجتماعی سنگین بودن، بیشتر احتمال داشت که نظرات جدیدشون رو سانسور کنن.
برای تست دقت این انتظارات، محققان مطالعه اول رو با 500 دموکرات و جمهوری خواه انجام دادن. شرکت کننده ها به دو گروه «پیش بینی کننده» و «واکنش دهنده» تقسیم شدن. پیش بینی کننده ها تصور کردن که دیدگاه حزب مخالف رو در مورد سقط جنین، مهاجرت یا کنترل اسلحه پذیرفتن و بعد تخمین زدن که یه عضو دیگه از حزب خودشون چقدر اونا رو طرد می کنه. واکنش دهنده ها هم یه هم تای فرضی رو ارزیابی کردن که واقعا اون تغییر ایدئولوژیک رو انجام داده بود.
یافته ها نشون دهنده یه شکاف ادراکی بین دو گروه بود. پیش بینی کننده ها به طور مداوم انتظار طرد شدن، انتقاد و بی احترامی بیشتری رو داشتن، نسبت به اون چیزی که واکنش دهنده ها واقعا نسبت به یه هم تای مخالف گزارش کردن.
در مرحله بعد، مطالعه دوم بررسی کرد که آیا این شکاف ادراکی توی تعاملات زنده با منافع مالی واقعی هم باقی می مونه یا نه. محققان 278 شرکت کننده رو در گفتگوهای متنی زنده و ناشناس با هم جفت کردن. بعد از یه گپ کوتاه برای آشنایی، به پیش بینی کننده ها گفته شد که شریکشون متوجه می شه که اونا کمی از موافقتشون با موضع معمول حزبشون در مورد یه موضوع خاص کم کردن.
سپس پیش بینی کننده ها حدس زدن که شریکشون توی یه کار مشارکتی بعدی چه واکنشی نشون می ده. در همین حال، به واکنش دهنده ها خبر تغییر ایدئولوژیک جزئی شریکشون داده شد و ازشون خواسته شد تا در مورد تسک (تمرین) پیش رو تصمیم گیری کنن.
محققان متوجه شدن که پیش بینی کننده ها در مورد طرد شدنی که باهاش روبرو می شن، زیاده روی کردن. به طور مشخص، پیش بینی کننده ها حدس می زدن که شریکشون 18.7 درصد مواقع ترجیح می ده با یه آدم جدید کار کنه، اما واکنش دهنده ها فقط 7.9 درصد مواقع شریکشون رو ترک کردن. همچنین پیش بینی کننده ها انتظار داشتن که شریکشون توی یه بازی تقسیم پاداش، پول بیشتری رو برای خودش نگه داره، در حالی که واکنش دهنده ها در واقعیت پول کمتری رو برداشتن.
با وجود اینکه دو مطالعه اول بر اساس تغییر باورهای فرضی یا جزئی بود، محققان مطالعه سوم رو انجام دادن تا ببینن وقتی آدما واقعا مواضع سیاسیشون رو تغییر می دن چه اتفاقی می افته. این مطالعات به بررسی عمیق تری از ترس بیجا از تغییر عقیده پرداختند. توی فاز اول، 494 شرکت کننده مقالات متقاعدکننده ای در دفاع از دیدگاه حزب مخالف در مورد یه موضوع خاص نوشتن. این تمرین با موفقیت باعث ایجاد تغییر واقعی در باورهای 147 نفر از شرکت کننده ها شد.
این افراد بعدش پیش بینی کردن که یه عضو دیگه از حزبشون چه واکنشی به موضع جدیدشون نشون می ده و تخمین های اونا با واکنش های واقعی یه گروه ارزیابی کننده مقایسه شد. یک بار دیگه، پیش بینی کننده ها قضاوت های تندتری رو نسبت به چیزی که واکنش دهنده ها نشون دادن، پیش بینی کردن.
دو ماه بعد، محققان دوباره با 93 نفر از شرکت کننده هایی که باورهاشون تغییر کرده بود تماس گرفتن. به نیمی از گروه، تغییر ایدئولوژیک قبلی شون یادآوری شد، در حالی که نیمی دیگه یه یادآوری معمولی در مورد شرکتشون توی تحقیق دریافت کردن. فقط شرکت کننده هایی که صریحا تغییر باورشون بهشون یادآوری شده بود، جریمه های اجتماعی رو بیش از حد تخمین زدن. این نشون می ده که شکاف ادراکی ناشی از آگاهی روان شناختیِ لحظه ای از اون مخالفته، نه یه ویژگی شخصیتی دائمی.
اسپلمن به سای پست گفت: «ما از اینکه چقدر این اثر توی موقعیت های مختلف پابرجا بود، غافلگیر شدیم. چه شرکت کننده ها غریبه بودن، چه تازه از طریق یه مکالمه زنده با هم آشنا شده بودن، چه تغییر باور فرضی بود یا واقعی، و چه واکنش ها رو از طریق نظرسنجی اندازه گرفتیم یا تصمیمات مالی واقعی؛ این بیش برآورد (تخمین بیش از حد) همیشه وجود داشت.»
توی مطالعات 4a, 4b و 4c که به ترتیب شامل 393، 282 و 596 شرکت کننده بود، دانشمندان دنبال شناسایی مکانیسم روان شناختی زیربنایی بودن. اونا انتظارات طرد شدن بابت تغییر دیدگاه در مورد موضوعات خیلی حزبی رو با موضوعات غیرحزبی، مثل برنامه های تحویل پست، مقایسه کردن.
شکاف بین طرد مورد انتظار و واقعی برای مسائل حزبی بزرگتر بود. برای درک دلیل این اتفاق، دانشمندان «سوگیری تقویت سیگنال» رو اندازه گیری کردن. این یه مفهوم روان شناختیه که تمایل آدما رو برای اینکه فکر کنن کارهاشون پیام خیلی قوی تری نسبت به اون چیزی که واقعا هست به ناظران می فرسته، توصیف می کنه.
محققان پی بردن که پیش بینی کننده ها انتظار داشتن مخالفت سیاسیشون به عنوان یه خیانت بزرگ به وفاداری گروهی دیده بشه. با این حال، واکنش دهنده ها تغییر باور رو به عنوان یه نشونه جدی از بی وفایی نمی دیدن. این ترسِ اغراق آمیز از خائن به نظر رسیدن، که نشان دهنده ترس بیجا از تغییر عقیده است، کمک کرد توضیح بدیم که چرا پیش بینی کننده ها منتظر چنین واکنش های اجتماعی شدیدی بودن.
اسپلمن اشاره کرد: «میانگین اندازه اثر توی مطالعات ما d = .87 بود که طبق استانداردهای رایج روان شناسی، بزرگ محسوب می شه. اگه بخوام ملموس تر بگم: توی مطالعات ما، تقریبا از هر 10 نفر در نقش پیش بینی کننده، 8 نفر در مورد میزان طرد شدنی که باهاش روبرو می شن نسبت به چیزی که شریکشون واقعا گزارش کرده بود، زیاده روی کردن.»
در نهایت، مطالعه پنجم یه مداخله احتمالی رو برای کاهش این ترسِ اغراق آمیز تست کرد. دانشمندان 620 دموکرات و جمهوری خواه رو جذب کردن که واقعا توی یک سال گذشته نظرشون رو در مورد یه موضوع دوقطبی ساز تغییر داده بودن. پیش بینی کننده ها برای یه تمرین روان شناختی کوتاه به دو گروه تقسیم شدن.
یه گروه تمرین «تایید وفاداری» رو انجام دادن، جایی که سه اقدامی رو که برای حمایت از حزب سیاسی شون انجام داده بودن، لیست کردن. گروه دیگه سه اقدامی رو لیست کردن که برخلاف حزبشون بود. بعد از اون، همه پیش بینی کننده ها تخمین زدن که چقدر از طرف هم تایی که اون هم نظرش رو در مورد یه موضوع دیگه عوض کرده، طرد می شن.
این مداخله مؤثر بود. شرکت کننده هایی که روی وفاداری گذشته شون تمرکز کرده بودن، نسبت به کسایی که روی بی وفایی شون فکر کرده بودن، طرد اجتماعی کمتری رو پیش بینی کردن. با تایید جایگاه امنشون توی گروه، شرکت کننده ها کمتر از احتمالِ به اشتراک گذاشتن نظرات مخالفشون احساس تهدید کردن، که منجر به پیش بینی های دقیق تری از پذیرش اجتماعی شد.
اسپلمن گفت: «نکته اصلی اینه که ترس از صحبت کردن توی گروه سیاسی خودتون اغلب بدتر از واقعیت هست. این همان ترس بیجا از تغییر عقیده است که در نتایج ما به وضوح دیده می شود. توی مطالعات ما، آدما به طور مداوم انتظار طرد نسبتا شدیدی رو بابت جدا شدن از موضع حزبشون در مسائلی مثل سقط جنین، کنترل اسلحه و مهاجرت داشتن. اما کسایی که واقعا قضاوت می کردن، واکنش های خیلی ملایم تری رو گزارش کردن.
ما همین الگو رو توی نظرسنجی، رفتار و معیارهای کیفی دیدیم؛ پیش بینی کننده ها به طور مداوم و جدی در مورد اینکه بقیه اعضای گروه چقدر اونا رو بابت ابراز مخالفت تنبیه اجتماعی می کنن، زیاده روی می کنن.»
«این موضوع مهمه چون وقتی آدما نظرات مخالفشون رو از روی ترس سانسور می کنن، محیط اطلاعاتی رو از دیدگاه خودشون محروم می کنن. وقتی فقط نظرات موافق بیان می شه، می تونه این برداشت غلط رو ایجاد کنه که همه توی حزب با هم موافقن. اون برداشت غلط هم باعث می شه نفر بعدی حتی بیشتر از صحبت کردن بترسه. این یه چرخه خودتقویت کننده ست و یافته های ما نشون می ده که نقطه ورود، انتظارات اشتباه درباره واکنش بقیه ست.»
اسپلمن اضافه کرد: «با این حال، واکنش های تند اجتماعی واقعی هستن و تجربه طرد شدن واقعا دردناکه. ما نمی گیم مخالفت هیچ هزینه ای نداره، اما این یافته ها نشون می ده که آدما معمولا توی برآورد اون هزینه زیاده روی می کنن.»
مثل هر تحقیق دیگه ای، اینجا هم محدودیت هایی وجود داره. این مطالعات تماما توی ایالات متحده و در دورانی با دوقطبی گری شدید سیاسی انجام شده. پویایی های اجتماعی مخالفت ایدئولوژیک ممکنه توی زمینه های فرهنگی یا سیستم های سیاسی دیگه به شکل متفاوتی عمل کنه.
علاوه بر این، تعاملات توی این آزمایش ها عمدتا بین غریبه ها یا آشناهای دور انجام شده. مخالفت با دوستان صمیمی، اعضای خانواده یا همکاران، ملاحظات ارتباطی متفاوتی داره که ممکنه نحوه پیش بینی و تجربه طرد شدن رو تغییر بده.
اسپلمن گفت: «مهم ترین چیزی که باید روش تاکید کرد اینه که ما نمی گیم واکنش های تند اجتماعی وجود ندارن یا مخالفت هزینه ای نداره. هزینه های مخالفت واقعی هستن. چیزی که ما داریم نشون می دیم اینه که آدما به طور سیستماتیک اون هزینه ها رو بیش از حد تخمین می زنن و همین بیش برآورد، یعنی ترس بیجا از تغییر عقیده، باعث خودسانسوری می شه.»
تحقیقات آینده می تونه بررسی کنه که این تعاملات توی روابط پایدار و محیط های سازمانی چطور پیش می ره. دانشمندان همچنین قصد دارن مداخلات گسترده تری رو توسعه بدن و تست کنن که بتونه این درک های اشتباه اجتماعی رو در مقیاس بزرگتر اصلاح کنه. اونا امیدوارن با کمک به آدما برای تنظیم انتظاراتشون، ارتباطات صادقانه تری رو تشویق کنن و به یه گفتمان عمومی سالم تر کمک کنن.
اسپلمن به سای پست گفت: «این مقاله بخشی از کار وسیع تر پایان نامه منه که بررسی می کنه چطور بیش برآورد هزینه های اجتماعی برای مخالفت، که ریشه در ترس بیجا از تغییر عقیده دارد، نه فقط بین افراد، بلکه در کل گروه ها و در سطح جامعه نقش ایفا می کنه. وقتی آدما به طور همزمان هزینه های واکنش تند رو زیاد تخمین می زنن و خودسانسوری می کنن، اثر تجمعی اون می تونه کل محیط های اطلاعاتی رو منحرف کنه و باعث بشه احزاب سیاسی، سازمان ها و جوامع خیلی یکدست تر از اون چیزی که واقعا هستن به نظر برسن.»
«هدف اصلی در آینده، توسعه و تست مداخلاتیه که بتونه این انتظارات غلط رو اصلاح کنه، تمایل آدما رو برای افشای نظرات مخالف افزایش بده و در نهایت به فضاهای عمومی سالم تر و گفتمانِ نماینده تر کمک کنه. تمرین تایید وفاداری توی این مقاله یه نقطه شروع امیدوارکننده ست؛ صرفا فکر کردن به وفاداری های گذشته به گروه، برای کاهش قابل توجهِ اون بیش برآورد کافی بود. اما هنوز جای تحقیق خیلی بیشتری در مورد اینکه چه نوع مداخلاتی مؤثرتر هستن، چقدر دوام دارن و چطور می شه اونا رو از آزمایشگاه به محیط های واقعی برد، وجود داره.»
اسپلمن در پایان گفت: «گفتمان دموکراتیکِ سالم به این بستگی داره که آدما مایل باشن نظرات مخالفشون رو توی ائتلاف های خودشون بیان کنن. وقتی آدما هزینه های اجتماعیِ این کار رو به طور سیستماتیک بیش از حد تخمین می زنن، این همان ترس بیجا از تغییر عقیده است. ما با یه تصویرِ کج ومعوج از اون چیزی که آدما واقعا بهش باور دارن روبرو می شیم و این کیفیتِ مشورت های سیاسی رو توی احزاب پایین می آره. امید ما اینه که این تحقیق بتونه به آدما کمک کنه انتظاراتشون رو تنظیم کنن و برای صحبت کردن در زمان مخالفت، حتی در مورد مسائلی که ریسکی به نظر می رسن، احساس راحتی بیشتری داشته باشن.»
این مطالعه ارزشمند که به پدیده ترس بیجا از تغییر عقیده می پردازد، با عنوان «بیش برآورد هزینه های اجتماعی تغییر باورهای سیاسی» توسط تروور اسپلمن، عبدو الناکوری، نور کتیلی و الی جی. فینکل نوشته شده است.
درک این موضوع که ترس های ما از طرد شدن توسط هم فکرانمان اغلب بیش از واقعیت است، می تواند راه را برای گفتگوهای صادقانه تر هموار کند. با آگاهی از این سوگیری های ذهنی، نه تنها فشار روانی بر افراد کاهش می یابد، بلکه غنای گفتمان عمومی نیز افزایش می یابد و جامعه ای با دیدگاه های واقعی تر و متنوع تر شکل می گیرد.
