تحقیقات جدید بر روی مدل های حیوانی نشان می دهد که کافئین با کاهش التهاب در مغز و تنظیم فعالیت های ایمنی، پتانسیل بالایی در تسکین علائم اختلالات خلقی دارد. بررسی نقش کافئین برای اضطراب و افسردگی حاکی از آن است که این ماده با مسدود کردن گیرنده های آدنوزین و تقویت عوامل رشد عصبی، می تواند به بهبود انگیزه و کاهش رفتارهای مضطربانه کمک کند.
یه بررسی جدید روی تحقیقات حیوانی نشون میده که کافئین ممکنه با کاهش التهاب در مغز، به تسکین علائم اضطراب و افسردگی کمک کنه. محققا چندین آزمایش مختلف رو تحلیل کردن و فهمیدن که این ماده محرک پرمصرف، به طور مداوم علائم رفتاری استرس رو در جوندگان کمتر کرده. این تحقیق، پتانسیل کافئین برای اضطراب و افسردگی را مورد بررسی قرار می دهد. این نتایج در مجله Translational Psychiatry منتشر شده.
شرایط سلامت روان مثل اضطراب و افسردگی، میلیون ها نفر رو در سراسر جهان تحت تاثیر قرار میده. در حالی که این شرایط اغلب به ناراحتی های عاطفی مرتبط هستن، اما تغییرات فیزیکی رو هم در داخل مغز شامل میشن. یکی از تغییرات فیزیکی اصلی، التهاب عصبی (نورواینفلامیشن) هست که در واقع یه واکنش ایمنیه که می تونه به سلول های مغزی آسیب بزنه. تاثیر التهاب بر افسردگی به قدری جدی است که می تواند نحوه عملکرد انتقال دهنده های عصبی رو تغییر بده.
انتقال دهنده های عصبی همون پیام رسان های شیمیایی هستن که به سلول های مغز اجازه میدن با هم ارتباط برقرار کنن. وقتی التهاب این سیگنال های شیمیایی رو مختل می کنه، افراد ممکنه تغییراتی رو در خلق و خو، انگیزه و حافظه تجربه کنن. داروهای فعلی برای اختلالات خلقی روی همه جواب نمیدن، و همین موضوع باعث شده محققا دنبال ترکیبات طبیعی باشن که ممکنه کمک کننده باشن.
کافئین و مکانیسم اثر آن در اضطراب و افسردگی
کافئین یه ماده روان گردانه که در قهوه، چای و شکلات پیدا میشه. کار اصلیش هم مسدود کردن گیرنده های آدنوزینه، که در واقع ایستگاه های اتصال خاصی روی سطح سلول های مغزی هستن. به طور معمول، وقتی ماده شیمیایی آدنوزین به این گیرنده ها متصل میشه، باعث خواب آلودگی میشه و فعالیت سلول های عصبی رو کند می کنه.
دو نوع اصلی از این ایستگاه های اتصال در خلق و خو نقش دارن که به نام گیرنده های A1 و A2A شناخته میشن. کافئین با مسدود کردن این گیرنده های خاص، هوشیاری رو بالا می بره و بر ترشح سایر مواد شیمیایی مغز مثل دوپامین و سروتونین تاثیر می ذاره. دوپامین و سروتونین به شدت در تنظیم خلق و خو، لذت و انگیزه نقش دارن.
کافئین خواص آنتی اکسیدانی هم داره، یعنی می تونه به خنثی کردن مولکول های مضری که به سلول ها آسیب می زنن کمک کنه. از اونجایی که کافئین هم بر شیمی مغز و هم بر التهاب تاثیر می ذاره، دانشمندان می خواستن ببینن که آیا می تونه به طور قابل اعتمادی اختلالات خلقی رو درمان کنه یا نه. لاییس داسیلوا نِوِس، پژوهشگری در دانشگاه فدرال فلومیننزه در برزیل، تیمی رو برای بررسی این موضوع رهبری کرد.
هدف این گروه تحقیقاتی، ارزیابی اثرات خاص کافئین بر التهاب مغز در مدل های حیوانی اضطراب و افسردگی بود. این یافته ها می تواند راهی برای درک بهتر نقش کافئین برای اضطراب و افسردگی در انسان باز کند. نِوِس و همکارانش برای رسیدن به جواب، یک بررسی سیستماتیک انجام دادن. این نوع تحقیق شامل جمع آوری تمام آزمایش های منتشر شده قبلی در مورد یک موضوع خاص و تحلیل اون ها با هم برای پیدا کردن الگوهای کلی هست.
تیم تحقیق پایگاه های داده علمی رو برای مطالعاتی که کافئین رو در مدل های جوندگانِ مبتلا به اضطراب و افسردگی آزمایش کرده بودن، جستجو کردن. اونا در نهایت هفده آزمایش واجد شرایط پیدا کردن. شش مورد از این مطالعات روی اضطراب و یازده مورد روی افسردگی متمرکز بودن. نتایج اولیه نویدبخش در مورد کافئین برای اضطراب و افسردگی بودند.
بررسی اثرات کافئین برای اضطراب و افسردگی در مطالعات حیوانی
محققا در این آزمایش ها از روش های مختلفی برای ایجاد اختلالات خلقی در موش های صحرایی و سوری استفاده کرده بودن. در مطالعات اضطراب، جوندگان تحت موقعیت های استرس زا قرار گرفتن تا رفتارهای مضطربانه در اونا تحریک بشه. برخی حیوانات با دوره های کوتاه مدت استرس، مثل محرومیت از خواب به مدت دو روز یا قرار گرفتن در معرض بوی یک شکارچی، روبرو شدن.
بقیه حیوانات استرس مزمن رو تجربه کردن، مثلا برای چندین هفته از نظر فیزیکی محدود شده بودن. بعد از ایجاد استرس، محققان در مطالعات اصلی به جوندگان کافئین دادن. این ماده به روش های مختلفی از جمله در آب آشامیدنی یا از طریق تزریق به اونا داده شد.
بعدش دانشمندان رفتار حیوانات رو با قرار دادن اون ها در مارپیچ ها یا فضاهای باز آزمایش کردن تا ببینن چقدر تمایل به گشت و گذار دارن. یکی از تست های رایج، یه مارپیچ مرتفع به شکل صلیب بود که هم مسیرهای بسته و هم مسیرهای باز داشت. جوندگان مضطرب تمایل دارن در بخش های بسته پنهان بشن، در حالی که حیواناتی که اضطراب کمتری دارن به مسیرهای باز میرن.
نِوِس و تیمش متوجه شدن که کافئین به طور مداوم رفتارهای اضطرابی رو معکوس می کنه و حیوانات رو به کاوش در فضاهای باز تشویق می کنه. کافئین همچنین به حیوانات کمک کرد تا در تست های حافظه، مثل تشخیص اشیاء آشنا، بهتر عمل کنن. این نشان می دهد که کافئین برای اضطراب و افسردگی می تواند تاثیرات مثبتی داشته باشد. فراتر از رفتار، محققان به تغییرات فیزیکی داخل مغز جوندگان هم نگاه کردن.
اونا فهمیدن که کافئین سطح سیتوکین های پیش التهابی رو کاهش میده. سیتوکین ها پروتئین های کوچکی هستن که سلول های ایمنی برای سیگنال دادن به همدیگه از اونا استفاده می کنن. انواع خاصی از اونا اگه سطحشون بالا بمونه، می تونن باعث التهاب مخرب بشن.
کافئین با کاهش این پروتئین های التهابی، به آرام کردن واکنش ایمنی مغز کمک کرد. این بررسی همچنین نشون داد که کافئین استرس اکسیداتیو رو در مغز کاهش میده. استرس اکسیداتیو فرآیندیه که در اون مولکول های ناپایداری به نام رادیکال های آزاد به لیپیدها یا همون چربی هایی که غشای سلول های مغزی رو تشکیل میدن، آسیب می زنن.
در عین حال، این ماده محرک دفاع آنتی اکسیدانی طبیعی مغز رو هم تقویت کرد. مطالعات افسردگی که در این بررسی گنجانده شده بود هم فواید مشابهی رو نشون دادن. دانشمندان برای ایجاد رفتارهای افسردگی در موش ها، از انواع مختلفی از عوامل استرس زا استفاده کردن.
برخی مطالعات از استرس اجتماعی مزمن استفاده کردن، در حالی که برخی دیگه به حیوانات یک سم باکتریایی به نام لیپوپلی ساکارید تزریق کردن. این سم باکتریایی به سرعت سیستم ایمنی رو فعال می کنه و باعث التهاب گسترده ای میشه که منجر به رفتارهای افسردگی میشه. حیواناتی که این نوع التهاب رو تجربه می کنن، اغلب در تست های شنا سریع تسلیم میشن یا علاقه خودشون رو به مایعات شیرین از دست میدن.
این رفتارها دقیقا شبیه از دست دادن انگیزه و لذتیه که اغلب در افسردگی انسانی دیده میشه. وقتی جوندگانِ افسرده با کافئین تحت درمان قرار گرفتن، رفتارشون بهبود پیدا کرد. اونا انگیزه خودشون رو برای فرار در تست های آب دوباره به دست آوردن و علاقه دوباره ای به آب قند نشون دادن. این شواهد قویا از پتانسیل کافئین برای اضطراب و افسردگی حمایت می کند.
نِوِس و تیمش اشاره کردن که این بهبودهای رفتاری، به خوبی با کاهش التهاب مغز مطابقت داره. در این مدل های افسردگی، کافئین دوباره سطح سیتوکین های مضر رو کاهش داد. همچنین فعالیت میکروگلیاها رو کم کرد، که سلول های ایمنی اصلی در سیستم عصبی مرکزی هستن.
وقتی میکروگلیاها برای مدت خیلی طولانی در حالت فعال و دفاعی بمونن، می تونن به بافت مغزی اطراف آسیب بزنن. برخی از مطالعات بررسی شده، کافئین رو مستقیما با داروهای ضدافسردگی سنتی مقایسه کردن. نتایج نشون داد که کافئین بهبودهای رفتاری ایجاد کرده که با داروی تجویزی ایمی پرامین قابل مقایسه بود. این برابری نشان دهنده اثربخشی کافئین برای اضطراب و افسردگی است.
آزمایش های دیگه قهوه کافئین دار رو در مقابل قهوه بدون کافئین تست کردن. این تست ها نشون دادن که نسخه کافئین دار در کاهش التهاب خیلی بهتر عمل کرده. این بررسی همچنین سایر ترکیبات گیاهی رو که در کنار کافئین کار می کنن، برجسته کرد.
به عنوان مثال، دوزهای پایین یک ماده شیمیایی به نام اسید کافئیک، وقتی با کافئین ترکیب شد، رفتارهای افسردگی رو کاهش داد و پروتئین های التهابی رو پایین آورد. به همین ترتیب، عصاره های چای سبز حاوی کافئین، فواید محافظتی در برابر افسردگی ناشی از التهاب داشتن. علاوه بر این، بررسی نشون داد که کافئین سطح پروتئینی به نام فاکتور نوروتروفیک مشتق از مغز رو افزایش میده.
این پروتئین مثل یک کود برای مغز عمل می کنه و به بقای نورون های موجود کمک می کنه و رشد پیوندهای جدید رو تشویق می کنه. کافئین با تقویت این پروتئین ممکنه به ترمیم برخی از آسیب های مغزی ناشی از استرس مزمن کمک کنه. در حالی که نتایج امیدوارکننده هستن، محققان به چندین محدودیت در داده های موجود هم اشاره کردن.
تقریبا تمام آزمایش های بررسی شده از جوندگان نر بالغ استفاده کرده بودن. این موضوع باعث ایجاد شکاف در درک نحوه تاثیر کافئین بر ماده ها، نوجوانان یا سالمندان میشه. استرس بر گروه های مختلف به روش های منحصربه فردی تاثیر می ذاره و تفاوت های هورمونی می تونه نحوه پردازش مواد محرک رو در بدن تغییر بده.
دوزهای کافئین استفاده شده در آزمایش های اصلی هم تفاوت زیادی با هم داشتن. اکثر مطالعات از مقادیر کم تا متوسط استفاده کردن که اثرات ضدالتهابی و تقویت کننده خلق و خو ایجاد کرده بود. با این حال، چند مطالعه نشون دادن که دوزهای بسیار بالا در واقع اضطراب رو بدتر کرده و حافظه رو مختل کردن.
چون دوز بالای کافئین می تونه سمی باشه و باعث حملات هراس (پنیک) بشه، دانشمندان باید مقدار دقیق، ایمن و مفید رو تعیین کنن. تحقیقات آینده باید روی گروه های سنی مختلف تمرکز کنن و هر دو جنس رو شامل بشن تا کاملا مشخص بشه که کافئین چطور شیمی مغز رو تغییر میده. دانشمندان همچنین باید دوزهای کافئین رو استاندارد کنن تا بشه نتایج آزمایش های مختلف رو بهتر با هم مقایسه کرد.
این تنظیمات کمک می کنه تا دقیقا بفهمیم چه مقدار کافئین مفید هست. تا اون زمان، این مطالعات حیوانی پایه محکمی رو برای بررسی این موضوع فراهم می کنن که چطور یک نوشیدنی روزانه معمولی ممکنه از مغز در برابر فشارهای فیزیکی استرس محافظت کنه و پتانسیل کافئین برای اضطراب و افسردگی را در آینده روشن کند.
استفاده از کافئین به عنوان یک ابزار طبیعی برای مقابله با چالش های روانی، دریچه ای جدید به سوی درمان های مکمل باز کرده است. اگرچه این یافته ها در مدل های حیوانی بسیار نویدبخش هستند، اما تعیین دوز دقیق و بررسی اثرات آن بر گروه های مختلف انسانی گام بعدی و ضروری این مسیر علمی خواهد بود تا بتوان از خواص این ماده محبوب به شکلی ایمن و موثر بهره مند شد.
مطالعه «اثرات کافئین بر التهاب عصبی در اضطراب و افسردگی: یک بررسی سیستماتیک از مطالعات جوندگان» توسط لاییس داسیلوا نِوِس، جیووانا وارزیا روبرتی مونتیرو دی ماتوس، یاسمین اولیویرا-نازارت، روزان سوزا داسیلوا و پائولا کامپلو-کوستا نوشته شده است.
Caffeine might ease anxiety and depression by calming brain inflammation
