درک علمی از معیارهای انتخاب همسر نشان می دهد که بر خلاف باورهای سنتی، انسان ها بیش از آنکه به دنبال برتری های مطلق باشند، بر سازگاری و همکاری متقابل برای بقا و پرورش نسل های آینده تمرکز می کنند.
بخش PodWatch از PsyPost گلچینی از کلیپ های جالب پادکست های اخیر در مورد روان شناسی و علوم اعصاب رو براتون آماده کرده. در این مطلب، به بررسی معیارهای انتخاب همسر از دیدگاه تکاملی و روان شناختی می پردازیم.
در روز شنبه 18 بهمن 1404، پادکست Modern Wisdom با میزبانی کریس ویلیامسون، اپیزود 1056 رو با حضور دکتر پل ایستویک، استاد روان شناسی و متخصص در زمینه جذابیت و روابط نزدیک، منتشر کرد. این اپیزود بررسی می کنه که آیا تئوری های تکاملی سنتی درباره دوستی و قرار گذاشتن و معیارهای انتخاب همسر، توی دنیای مدرن امروزی هنوز هم درست هستن یا نه.
معیارهای انتخاب همسر؛ نگاهی تکاملی به روابط
حدودا در دقیقه 30، دکتر ایستویک این ایده محبوب رو که می گه قرار گذاشتن مثل یک بازار عمل می کنه که در اون هر کسی یک «ارزش جفت گیری» عینی داره، به چالش می کشه. او بر این باور است که نگاه کردن به آدم ها به شکل یک عدد، تاریخچه بشریت را نادیده می گیرد و بحث معیارهای انتخاب همسر را به سمت سازگاری و وابستگی متقابل سوق می دهد. انسان ها به جای گشتن به دنبال شریکی با بالاترین جایگاه مطلق، طوری تکامل یافتند که سازگاری و وابستگی متقابل را در اولویت قرار دهند. این تغییر به این دلیل رخ داد که نوزادان انسان نسبتا ناتوان به دنیا می آیند و برای زنده ماندن به مراقبت خیلی زیادی نیاز دارند.
ایستویک برای تایید این موضوع به تغییرات فیزیکی در تکامل انسان، مثل کوچیک تر شدن دندون های نیش در مردها اشاره می کنه. این تغییر فیزیکی نشون دهنده فاصله گرفتن از پرخاشگری و حرکت به سمت «سرمایه گذاری والدینی مردانه» است، جایی که پدرها نقش فعالی در تربیت فرزند ایفا می کنن؛ موضوعی که امروزه نیز در پژوهش های مربوط به مشارکت پدر در مسئولیت های والدگری و مرخصی پدری بسیار حائز اهمیت است. در گذشته های دور، بودنِ یک شریک حمایتگر و همکار، اغلب برای بقا موثرتر از این بود که صرفا قوی ترین یا مسلط ترین شکارچی باشی.
تفاوت معیارهای انتخاب همسر؛ اعلامی یا آشکار شده؟
در ادامه، گفتگو به تفاوت بین «ترجیحات اعلام شده» و «ترجیحات آشکار شده» در معیارهای انتخاب همسر می پردازد. ترجیحات اعلام شده همان ویژگی هایی هستند که مردم وقتی از آن ها سوال می شود می گویند می خواهند، مثلا مردها دنبال جوانی هستند یا زن ها دنبال ثروت. با این حال، ترجیحات آشکار شده همان چیزی است که مردم واقعا در طول تعاملاتی مثل قرارهای سریع (speed dating) انتخاب می کنند. تحقیقات ایستویک نشان می دهد که وقتی آدم ها رو در رو با هم ملاقات می کنند، تفاوت های جنسیتی اغلب از بین می رود و هر دو جنسیت به ویژگی هایی مثل جاه طلبی و جذابیت، به شکل مشابهی اهمیت می دهند.
این تفاوت توضیح می دهد که چرا دوستی های آنلاین برای خیلی از کاربرها می تواند ناامیدکننده باشد. اپلیکیشن های دوستیابی کاربرها را تشویق می کنند تا شریک های احتمالی شان را بر اساس «جعبه های» جمعیت شناختی سخت گیرانه مثل قد یا سطح تحصیلات فیلتر کنند. این کار مانع از ملاقات حضوری افراد می شود، جایی که کشش درونی و شخصیت معمولا بر آن چک لیست های اولیه غلبه می کند. توجه به این نکته در تعیین معیارهای انتخاب همسر در فضای مجازی اهمیت زیادی دارد. این محقق معتقد است که تنهایی اغلب نتیجه حذف کردن آدم ها قبل از این است که یک ارتباط انسانی واقعی بتواند شکل بگیرد.
ایستویک همچنین به ترس های مربوط به تغییر نقش های جنسیتی، به ویژه افزایش سطح تحصیلات و درآمد زنان می پردازد. این تغییرات ممکن است بر معیارهای انتخاب همسر در هر دو جنس تاثیر بگذارد. برخلاف برخی روایت های فرهنگی، داده های فعلی نشان می دهند رابطه هایی که در آن ها زن تحصیل کرده تر از مرد است، در معرض خطر بالاتر طلاق قرار ندارند. «بحران» نیاز مردها به ارتقای وضعیت شان ممکن است به دلیل کمبود معاشرت های حضوری، بیش از حد بزرگ جلوه داده شده باشد.
می تونید مصاحبه کامل رو اینجا گوش کنید.
تغییر در الگوهای رفتاری و معیارهای مدرن نشان می دهد که هسته اصلی روابط پایدار همچنان بر پایه همکاری و درک متقابل استوار است. با بازنگری در اولویت های خود و تمرکز بر ارتباطات حضوری، می توانیم از سوءتفاهم های ناشی از دنیای دیجیتال فاصله بگیریم و به دنبال پیوندهایی عمیق تر و واقعی تر باشیم.
Psychology professor challenges the idea that dating is a marketplace
